Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Είναι παράξενο πόσο σημαντικά έχουν γίνει τα χρήματα, τόσο για κείνον που τα δίνει όσο και για κείνον που τα παίρνει- και για τον άνθρωπο που έχει δύναμη και για το φτωχό. Όλοι ή μιλάνε ατέλειωτα για λεφτά ή προσπαθούν να αποφύγουν να μιλάνε για λεφτά -αφού είναι, κακό πράγμα- αλλά ο νους τους είναι στα λεφτά. Λεφτά για να κάνουν αγαθοεργίες, για το κόμμα, για την εκκλησία και λεφτά για φαγητό. Εάν έχεις λεφτά είσαι δυστυχής κι αν δεν έχεις είσαι πάλι μέσα στη δυστυχία. Σου μιλάνε για την περιουσία κάποιου, όπως σου μιλάνε και για τα αξιώματά του, τα διπλώματα που έχει πάρει, την εξυπνάδα του, τις ικανότητές του και πόσα λεφτά βγάζει. Ο φθόνος του πλούσιου και ο φθόνος του φτωχού, ο ανταγωνισμός για επίδειξη, για γνώσεις, για ρούχα, και για εξυπνάδα στη συζήτηση. Όλοι θέλουν να εντυπωσιάσουν κάποιον άλλον κι όσους πιο πολλούς τόσο πιο καλά. Τα λεφτά, όμως, είναι πιο σημαντικά από οτιδήποτε εκτός από την εξουσία. Αυτά τα δύο πράγματα είναι ένας υπέροχος συνδυασμός· ο άγιος έχει δύναμη, παρόλο που δεν έχει λεφτά κι επηρεάζει και τον πλούσιο και το φτωχό. Ο πολιτικός θα χρησιμοποιήσει τη χώρα του, τον άγιο, τους θεούς που υπάρχουν, για να ανέβει στην κορφή δείχνοντας τον παραλογισμό της φιλοδοξίας και το πόσο άσπλαχνη είναι η εξουσία. Τα λεφτά και η εξουσία δεν έχουν τέλος· όσο πιο πολύ έχεις και από τα δύο τόσο περισσότερα θέλεις, δεν υπάρχει τέλος σ’ αυτό. Πίσω, όμως, από τα λεφτά και τη δύναμη υπάρχει θλίψη, που δεν μπορεί κανείς να την αρνηθεί’ μπορείς να την παραχώσεις, να προσπαθήσεις να την ξεχάσεις, αλλά εκείνη είναι πάντα εκεί· δεν μπορείς να διαπληκτιστείς μαζί της και να φύγει, κι έτσι μένει πάντα εκεί, μια βαθιά πληγή που μοιάζει να μην μπορεί να τη γιατρέψει τίποτα.

Κανείς δε θέλει να ελευθερωθεί απ’ αυτή, είναι εξαιρετικά πολύπλοκο να κατανοήσεις τη θλίψη· όλα γύρω απ’ αυτή εξηγούνται σε βιβλία και τα βιβλία, οι λέξεις, τα συμπεράσματα, αποκτούν τρομερή σπουδαιότητα, αλλά η θλίψη είναι πάντα εκεί, σκεπασμένη προσεκτικά με ιδέες. Κι έτσι η φυγή γίνεται σημαντική· η φυγή είναι η ουσία της επιπολαιότητας, παρόλο που μπορεί να φτάνει σε διάφορα βάθη. Τη θλίψη, όμως, δεν την ξεγελάς εύκολα. Πρέπει να πας μέχρι τη ρίζα της για την τελειώσεις· πρέπει να σκάψεις πολύ βαθιά στον εαυτό σου, να μην αφήσεις ούτε μια γωνιά άψαχτη. Πρέπει να δεις κάθε διαστρέβλωση, κάθε παιχνίδι της πανούργας σκέψης, οποιαδήποτε σκέψη για οτιδήποτε, κάθε αντίδραση χωρίς κατάπνιξη, χωρίς επιλογές. Είναι σαν να ακολουθείς ένα ποτάμι μέχρι την πηγή του· το ποτάμι θα σε πάει σε αυτή. Πρέπει να παρακολουθείς κάθε προμήνυμα, κάθε ένδειξη για να πας στη ρίζα της θλίψης. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι να παρατηρείς, να βλέπεις και να αφουγκράζεσαι- τα πάντα είναι μπροστά σου, ολάνοιχτα και πεντακάθαρα. Πρέπει να κάνεις το ταξίδι, όχι στο φεγγάρι, όχι στους θεούς, αλλά μέσα στον εαυτό σου. Μπορείς να κάνεις ένα γρήγορο ταξίδι μέσα στον εαυτό σου κι έτσι να δώσεις ένα γρήγορο τέλος στη θλίψη ή να παρατείνεις το ταξίδι, τεμπέλικα, νωθρά, χωρίς πάθος. Πρέπει να έχεις πάθος για να τελειώσεις τη θλίψη και το πάθος δεν αποκτιέται με τη φυγή. Είναι εκεί, όταν σταματήσεις κάθε φυγή.

Κρισναμούρτι “Σημειώσεις” μετ.Ν.Πιλάβιος εκδ.καστανιώτη

 

Αποτέλεσμα εικόνας για κρισναμουρτι

Από το ιστολόγιο του Νίκου Πιλάβιου

Η κυρία Ρ. ήταν πάρα πολύ και βαριά αναστατωμένη από την απώλεια του γιου της στον πόλεμο. Το ερώτημά της ήταν αν ο γιος της θα συνεχίσει  να υπάρχει με κάποιο τρόπο, αν η μετενσάρκωση είναι αλήθεια.

Είναι δύσκολο να σκεφτεί κανείς με σύνεση το πρόβλημα του θανάτου όταν έχει σχεδόν παραλύσει από τη θλίψη. Την ρώτησα: «Ποιο είναι το κύριο θέμα σας; Ο γιος σας ή η δική σας απώλειά του; Όλοι οι άνθρωποι στον κόσμο αντιμετωπίζουν αυτό το γενικό πρόβλημα της γέννησης και του θανάτου, της χαράς και της θλίψης. Κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει απ’ αυτό· μπορεί να του ξεφεύγει με τη φαντασία του μέσα από κάποια θεωρία ή πίστη ή πρακτική ξεχάσματος του εαυτού, όμως η ζωή και ο θάνατος παραμένουν ένα μυστήριο για να λυθεί όχι μέσα από εκλογικεύσεις, αλλά από το ζήσιμο, από την εμπειρία εκείνου που είναι αιώνιο και δεν έχει αρχή και τέλος. Μίσος εναντίον εκείνων που συμμετείχαν στο θάνατο του γιού σας, δεν δημιουργεί την αναγκαία κατάσταση του νου που μόνο μ’ αυτήν μπορεί να βιώσει κανείς την αλήθεια. Αντιθέτως, το μίσος, η θλίψη και η κτητικότητα εμποδίζουν την κατανόηση και την εμπειρία του άχρονου. Στο ξεπέρασμα του μίσους, της αγανάκτησης και του θυμού υπάρχει η αυγή της συμπόνιας που θα εξαγνίσει τον βασανισμένο νου. Εάν νοιάζεστε για τον νεκρό, θα δημιουργήσετε περισσότερο θάνατο, αλλά αν νοιάζεστε για τους ζωντανούς, θα γνωρίσετε την αιωνιότητα της ζωής».

Εκείνη μου απάντησε ότι δεν καταλάβαινε τι έλεγα. Δεν πρέπει, δηλαδή, να αγαπάει τον γιο της; Δεν πρέπει να μισεί εκείνους που τον σκότωσαν· και πρέπει να συγχωρήσει, να αγκαλιάσει το κακό;

«Κακό σημαίνει ότι δεν δημιουργείς καλά αποτελέσματα· βία σημαίνει ότι δεν συνεισφέρεις στην ειρήνη. Ο καθένας από μας έχει φέρει αυτό το θεαματικό χάος μέσα από τις δήθεν ειρηνικές μέρες μας που είναι φτιαγμένες από φθόνο, απληστία, εχθρικότητα, ανταγωνισμό και καχυποψία. Και η άλλη μητέρα, που μισείτε, κλαίει επίσης για τον γιο της. Κι εκείνη βασανίζεται από τη θλίψη. Και για εκείνη επίσης, υπάρχει το χαρμόσυνο και οδυνηρό πρόβλημα της γέννησης και του θανάτου. Το μίσος δεν λύνει το πρόβλημα· το μίσος το μόνο που κάνει είναι να διαιωνίζει την σκληρότητα του ανθρώπου απέναντι στον άνθρωπο».

Σταδιακά, την οδήγησα στην πρώτη ερώτηση που έκανε στην αρχή για τo αν ο γιος της θα συνεχίσει να υπάρχει. Ήταν πολύ ταραγμένη για να πάει σε βάθος στο ερώτημα, αλλά ξανά ‘ρθε πάλι κάποια άλλη μέρα.

Από το βιβλίο του Κρισναμούρτι, «Ο Κόσμος Μέσα Μας» που θα κυκλοφορήσει τον Ιανουάριο από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Αποτέλεσμα εικόνας για krishnamurti

Από το ιστολόγιο του Νίκου Πιλάβιου

Η  Α.  ήταν μία κοινωνική λειτουργός με εξαιρετικές ικανότητες και είπε ότι καθώς ο κόσμος γινόταν όλο και χειρότερος, έπρεπε να γίνουν και μεγαλύτερες κοινωνικές μεταρρυθμίσεις. Είπε ότι ενδιαφερόταν να βοηθάει ανθρώπους και έβλεπε ότι η αναγκαιότητα για κοινωνική μεταρρύθμιση ήταν μεγάλη. Ποιος ήταν ο καλύτερος τρόπος να βοηθήσει και ποιες ήταν οι ευθύνες της;  Ερχόταν σε επαφή με πάρα πολλούς ανθρώπους και μπορούσε να κάνει πολύ λίγα. Είχε έρθει από πολύ μακριά. Ήταν ενθουσιώδης και έξυπνη και μίλησε για τη ζωή της και την αναπόφευκτη μικρότητα όλων των οργανώσεων, κάποιων μεγαλύτερη από τις άλλες. Είχε περάσει πολλά χρόνια μέσα σ’ αυτές.

«Εάν εκείνος που βοηθάει και εκείνος που δέχεται τη βοήθεια πηγαίνουν προς την ίδια κατεύθυνση, προς την ίδια κατάληξη, τότε η βοήθεια θα φέρει τη σωστή ανταπόκριση. Αλλά εάν αναζητάτε μία κατάληξη που δεν είναι ίδια με εκείνου που βοηθάτε, θα κακοχρησιμοποιηθεί. Αν θέλετε να εδραιώσετε γαλήνη και εκείνοι που βοηθάτε αναζητάνε κάτι άλλο, τότε οι καλές σας προθέσεις θα γίνουν αντικείμενο εκμετάλλευσης. Εάν προσπαθείτε να βοηθήσετε την κοινωνία να πάψει να είναι άπληστη, δεν θα πρέπει να είστε βέβαιη ότι κι εσείς η ίδια θέλετε να προχωρήσετε  προς αυτή την κατεύθυνση; Αλλιώς δεν θα είναι μόνο μάταιες οι προσπάθειές σας, αλλά και η κοινωνία θα σας χρησιμοποιήσει για τους δικούς της σκοπούς. Για να βοηθήσετε κάποιον πρέπει να είστε σίγουρη ότι θέλει να βοηθηθεί προς την ίδια κατεύθυνση, αλλιώς με τη βοήθειά σας θα δυναμώσει για να πάει προς τα εκει που θέλει εκείνος, που μπορεί να είναι αντίθετα από εκεί που θέλετε εσείς».

«Οπότε εννοείτε ότι δεν μπορούμε να βοηθήσουμε ουσιαστικά κάποιον, μέχρι να θέλει κι εκείνος το ίδιο αποτέλεσμα με μας»;

«Μπορεί να υπάρξει σχέση βοήθειας ανάμεσα σε έναν άνθρωπο φιλειρηνικό και έναν στρατιωτικό; Ανήκουν σε διαφορετικά επίπεδα σκέψης, σε διαφορετικά κοινωνικά επίπεδα· μπορεί να συναντώνται στην αγορά, αλλά έχουν διαφορετικούς φίλους, μιλάνε διαφορετική γλώσσα. Ο φιλειρηνικός άνθρωπος ίσως να κατανοεί τον στρατιωτικό και ίσως να θέλει να τον βοηθήσει μόνο για να το παροτρύνει να βγει από τον κόσμο της βίας. Ο στρατιωτικός θα δεχτεί τέτοια βοήθεια μόνο όταν έχει πειστεί ο ίδιος για την αφροσύνη της βίας· αλλιώς θα θέλει να βάλει στη φυλακή τον φιλειρηνικό άνθρωπο, ως κοινωνικά επικίνδυνο. Παρόμοια, αν κανείς θέλει να μεταρρυθμίσει την κοινωνία, πρέπει να είναι σίγουρος ότι κι εκείνη το θέλει αυτό· αλλιώς εσύ βοηθάς κι ο ενθουσιασμός σου χρησιμοποιείται για τους δικούς της σκοπούς. Ο συλλογικός σκοπός δεν πρέπει να είναι διαφορετικός από τον ατομικό σκοπό. Εάν θέλετε να με βοηθήσετε, πρέπει να βρείτε τι αναζητάω, αλλιώς με τι τρόπο με βοηθάτε; Εάν εσείς κι εγώ συμφωνούμε, τότε θα βοηθάμε ο ένας τον άλλον και δεν θα εμποδιζόμαστε. Αλλά αν δεν ξέρετε τι θέλω και προσπαθήσετε να με βοηθήσετε, καθοδηγήστε είτε από έπαρση, πράγμα που εμποδίζει την κατανόηση, είτε απλώς παρασύρεστε από την ίδια σας την δραστηριότητα. Το να βοηθήσεις κάποιον άλλον αληθινά, είναι αδύνατον αν υπάρχει η έπαρση της γνώσης, της εμπειρίας, της αυθεντίας ή οποιασδήποτε φιλοδοξίας· ούτε είναι δυνατόν, αν η δραστηριότητά σου, η κοινωνική υπηρεσία είναι για σένα μια φυγή. Για να βοηθήσεις τον άλλον, πρέπει να γνωρίζεις τον εαυτό σου, αλλιώς είσαι όπως είναι κι εκείνος που θέλεις να βοηθήσεις. Δεν είναι σημαντικό να ξέρεις πριν βοηθήσεις; Αλλιώς η άγνοιά σου θα δυναμώσει την άγνοια του άλλου».

«Ναι, αυτό που λέτε είναι αλήθεια. Έχω σπουδάσει κοινωνιολογία και έχω πάρει κάτι παραπάνω από συνηθισμένη μόρφωση. Νομίζω, λοιπόν, ότι ξέρω αρκετά που μπορούν κάπως να χρησιμεύσουν».

«Οπότε, νομίζετε ότι ένα μικρό πεδίο επιφανειακής γνώσης, αποκτημένης από βιβλία, από πολυμαθείς καθηγητές, θα λύσει τα προβλήματά μας; Νομίζετε ότι αν όλοι αναζητήσουν τη γνώση σας και την πληροφόρησή σας που έχετε πάρει από βιβλία, θα βελτιωθεί η κοινωνία; Νομίζετε ότι η μόρφωση θα θεραπεύσει τα βάσανα του κόσμου; Δεν υπάρχει μία βαθύτερη αιτία για την ανθρώπινη δυστυχία»;

«Φυσικά και υπάρχει», συμφώνησε η επισκέπτρια.

«Ο άνθρωπος μπορεί να ελευθερωθεί από τη θλίψη του, κατανοώντας  και λύνοντας την βαθύτερη αιτία της. Και για την κατανόηση και την επίλυσή της, πού θα βρίσκεται η αφετηρία σου; Μέσα σου ή στον γείτονά σου; Ακόμα και για να καταλάβεις τον γείτονά σου, πρέπει να έχεις καταλάβει τον εαυτό σου. Τότε, η διάλυση της αιτίας της δυστυχίας, θα είναι το κύριο ενδιαφέρον μας, γιατί για να την διαλύσεις, πρέπει να κατανοήσεις τον εαυτό σου. Αν αυτή είναι  η πρόθεση της κοινωνίας, τότε καθώς θα είναι και η δική σου πρόθεση επίσης, εσύ κι η κοινωνία θα θέλετε να βοηθήσετε και να υπηρετήσετε, αυτό θα είναι αμοιβαία ωφέλιμο και για τους δύο. Τότε η βοήθειά σου, η υπηρεσία σου, έχει νόημα. Τότε η μεταρρύθμιση δεν θα δημιουργήσει περισσότερη σύγχυση και δεν θα χρειαστεί παραπέρα μεταρρύθμιση. Τότε η υπηρεσία σου δεν είναι ένα εμπορεύσιμο αγαθό, αλλά κάτι που δίνεται με αγάπη και ανιδιοτέλεια».

Η επισκέπτρια ξαναγύρισε την επόμενη μέρα και ρώτησε γιατί δεν έβλεπε από μόνη της, όλα αυτά που άκουσε. Εξήγησε ότι συμφωνούσε εντελώς με όσα είπα· αλλά γιατί δεν τα σκεφτόταν από μόνη της, και γιατί ήταν τόσο αργή η κατανόησή της;

«Μήπως επειδή δεν έχετε επίγνωση της διαμόρφωσής σας, των προκαταλήψεων και των ταυτίσεών σας. Χωρίς να έχετε επίγνωση της διαμόρφωσής σας, όσο κι αν προσπαθήσετε να σκεφτείτε καθαρά, οι σκέψεις σας θα είναι θολές, περιορισμένες. Ακριβώς όπως κάποιος που φοράει σκούρα γυαλιά ηλίου πρέπει να τα βγάλει για να δει καθαρά, χωρίς εμπόδιο, το ίδιο κι εκείνος που θέλει να σκεφτεί σωστά και καθαρά πρέπει να αποκτήσει επίγνωση της διαμόρφωσής του, όσων τον εμποδίζουν να δει. Με την κατανόησή τους, η σκέψη του και τα συναισθήματά του ζωηρεύουν, κι έτσι έρχεται βαθύτερη και πλατύτερη κατανόηση. Η σωστή σκέψη δεν είναι εφικτή χωρίς να απελευθερωθεί η σκέψη από την προκατάληψη και την ταύτιση. Η προκατάληψη είναι μία μορφή έπαρσης που βάζει όρια στην κατανόηση. Ο νους πρέπει να ελευθερωθεί  από κάθε αξιολόγηση και σύγκριση για να καταλάβει το πραγματικό.

Από το βιβλίο του Κρισναμούρτι, «Ο Κόσμος Μέσα Μας» που θα κυκλοφορήσει τον Ιανουάριο από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Αποτέλεσμα εικόνας για σουρεαλισμος φωτογραφια ο τοιχος

Από το ιστολόγιο του Νίκου Πιλάβιου

Η  Μ. είπε ότι παρόλο που συναντούσε πολλούς ανθρώπους, παρόλο που ήξερε πολλούς ανθρώπους, της έλειπε η ανθρώπινη επικοινωνία, και ρώτησε τι θα έπρεπε να κάνει για να την αποκτήσει;

«Να μην ρωτάτε γι’ αυτήν», της απάντησα. «Όσο περισσότερο ρωτάτε, τόσο λιγότερο θα την έχετε· κι όσο λιγότερο ρωτάτε, τόσο περισσότερο θα την έχετε. Η αιτία που εμποδίζει την επικοινωνία των ανθρώπων μεταξύ τους είναι ο τοίχος αυτοαπομόνωσης που έχει χτίσει ο καθένας μας γύρω από τον εαυτό του. Η επιφανειακή επικοινωνία που έχει κανείς είναι απλώς κοινωνική, με μικρή σημασία. Όσο περισσότερο γκρεμίζει κανείς τον τοίχο γύρω από τον εαυτό του, τόσο μεγαλύτερη είναι η επικοινωνία. Τώρα: Μήπως η επιθυμία για ανθρώπινη επικοινωνία είναι γεννημένη από τη μοναξιά που νοιώθει κανείς, από ένα κενό μέσα του που ζητάει ικανοποίηση και είναι μία φυγή από τη δυστυχία του; Εάν είναι έτσι, τότε αυτές οι φυγές δυναμώνουν τον τοίχο γύρω από τον εαυτό μας. Χωρίς κατανόηση της αιτίας του χτισίματος του τοίχου αυτοαπομόνωσης, κάθε μορφή φυγής γίνεται μια διάσπαση της προσοχής, είτε είναι κινηματογράφος ή ποτό ή σεξ, είτε τελετουργίες ή θρησκεία, κοινωνική εργασία ή πόλεμος. Αυτές οι διασπάσεις της προσοχής δημιουργούν περισσότερη σύγκρουση και σύγχυση.

Και πώς μπορεί κανείς να γκρεμίσει τον τοίχο αυτοαπομόνωσης; Κατ’ αρχήν οι περισσότεροι από μας δεν έχουν επίγνωσή του. Κι ακόμα όταν έχουμε, τον δικαιολογούμε ή κατηγορούμε κάποιον άλλον για την ύπαρξή του ή το περιβάλλον· κάνοντάς το αυτό βρίσκουμε δικαιολογίες για την διαδικασία αυτοαπομόνωσης του εγωισμού. Αυτές οι δικαιολογίες εμποδίζουν την κατανόηση της αιτίας δημιουργίας του τοίχου και την απελευθέρωση απ’ αυτόν. Για να γκρεμίσει κανείς αυτόν τον τοίχο αυτοαπομόνωσης πρέπει πρώτα να αποκτήσει επίγνωση της ύπαρξής του, να τον κατανοήσει. Για να τον κατανοήσει κανείς πρέπει να τον μελετήσει, να τον εξετάσει, αλλά χωρίς να καταδικάζει, να κρίνει ή να δικαιολογεί. Επίγνωση είναι ετούτη η μελέτη και εξέταση -ήσυχα και υπομονετικά- αυτού του τοίχου που στενεύει τη σκέψη. Ο τοίχος δημιουργείται είτε από την εκπαίδευση, τις προδιαθέσεις και τις επιρροές από το περιβάλλον, είτε  από επιθυμίες ή ένστικτα, και γενικά από όλα αυτά μαζί. Η αιτία της δημιουργίας του τοίχου είναι ο εγωισμός, η επιθυμία που εκφράζεται μέσα από τον αισθησιασμό, τον υλισμό και η προσωπική δίψα για φήμη ή αθανασία».

Όλα αυτά θα έπρεπε η Μ. να τα μελετήσει να τα εξετάσει και να τα κατανοήσει και να πάει πάνω και πέρα απ’ αυτά, μέσω της επίγνωσης που έχει η αυτογνωσία, που γεννάει σωστή σκέψη. Με τη σωστή σκέψη θα μπορούσε να ελευθερώσει τις σκέψεις της από την επιθυμία — πράγμα που είναι μια επίπονη δουλειά. Με αυτή την επίγνωση της παρακολούθησης της επιθυμίας, εδραιώνεται μέσα σου  μια δυνατότητα ή ένας παράγοντας  αυτοκάθαρσης που είναι το να είσαι έντιμος. Είναι δύσκολο να είναι κανείς έντιμος, όταν βασανίζεται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο από επιθυμίες. Μέσα από αυτή την επίγνωση αρχίζουμε να κατανοούμε τη φύση της αγάπης, της ευσπλαχνίας, της γενναιοδωρίας  και λοιπά. Και αυτή η σωστή δράση ελευθερώνει τον νου από τον φόβο, δίνοντας εμπιστοσύνη στην καρδιά. Αρετή είναι η απελευθέρωση της σκέψης από κάθε πόθο, από κάθε διάσπαση της προσοχής, φθόνο, αρρωστημένη επιθυμία, οκνηρία και λοιπά. Τότε υπάρχει επίγνωση του χτισίματος της μνήμης, υπάρχει συνείδηση του «εγώ» και του «δικό μου», του παρελθόντος και της επίδρασής του, γιατί κανείς είναι αποτέλεσμα του παρελθόντος. Οι σκέψεις μας πηγάζουν από το παρελθόν και χωρίς την κατανόησή του, ο νους δεν μπορεί να είναι ελεύθερος. Και η πύλη για το παρελθόν είναι το παρόν.

Μέσα από τη γνώση του εαυτού υπάρχει σωστή σκέψη και σωστή προσπάθεια. Η σωστή σκέψη είναι η βάση για σωστή ζωή, από την οποία, με τον διαλογισμό – τον σωστό, όχι τον εσκεμμένο βάσει μεθόδου-  έρχεται το γαλήνεμα της σοφίας. Σοφία είναι η απλότητα της καρδιάς. Μέσα σε αυτήν την απλότητα συνειδητοποιείται το υπέρτατο.

Από το βιβλίο του Κρισναμούρτι, «Ο Κόσμος Μέσα Μας» που θα κυκλοφορήσει τον Ιανουάριο από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Το ουσιαστικό για τον άνθρωπο, είτε νέος είναι είτε γέρος, εί­ναι να ζει τη ζωή με όλο του το είναι ως κάτι ενιαίο, και γι’ αυτό το μεγαλύτερο μας πρόβλημα είναι η καλλιέργεια εκείνης της νοημοσύνης που φέρνει την ενοποίηση, την ολοκλήρωση. Η υπερ­βολική έμφαση σε οποιοδήποτε κομμάτι της όλης μας υπόστα­σης δίνει μια μερική και επομένως διαστρεβλωμένη άποψη της ζωής, και αυτή η διαστρέβλωση είναι που προκαλεί τις περισσό­τερες δυσκολίες μας. Οποιαδήποτε μερική ανάπτυξη της ιδιοσυ­γκρασίας μας είναι αναπόφευκτα καταστρεπτική, τόσο για τον ε­αυτό μας, όσο και για την κοινωνία, γι’ αυτό και είναι πραγματι­κά πολύ σημαντικό να προσεγγίζουμε τα ανθρώπινα προβλήματά μας με μια ενιαία οπτική για όλα.

Το να είναι κανείς ψυχολογικά ένα μέσα του, ένα ψυχολογικά ακομμάτιαστο ανθρώπινο ον, σημαίνει ότι κατανοεί όλη την κί­νηση της ίδιας του της συνείδησης, τόσο της κρυμμένης όσο και της φανερής. Αυτό δεν είναι δυνατόν όταν δίνουμε υπερβολική έμφαση στη νόηση. Δίνουμε μεγάλη σημασία στην καλλιέργεια του νου, αλλά εσωτερικά είμαστε ανεπαρκείς, φτωχοί και γεμά­τοι σύγχυση. Αυτή η ζωή που είναι βασισμένη στη σκέψη είναι ο δρόμος του κομματιάσματος, της διαίρεσης, γιατί οι ιδέες, όπως και οι πίστεις, δεν μπορούν ποτέ να ενώσουν τους ανθρώπους το μόνο που μπορούν είναι να τους χωρίζουν σε αλληλοσυγκρουόμενες ομάδες.

Όσο βασιζόμαστε στη σκέψη ως μέσο ψυχολογικής μας ενο­ποίησης, θα υπάρχει πάντα διαίρεση, κομμάτιασμα, και για να κατανοήσουμε τη διαιρετική δράση της σκέψης, πρέπει να έχου­με επίγνωση των τρόπων δράσης του εαυτού μας, της λειτουρ­γίας των ίδιων μας των επιθυμιών. Πρέπει να έχουμε επίγνωση της διαμόρφωσής μας και των αντιδράσεών της, τόσο σε συλλογικό επίπεδο όσο και σε προσωπικό. Μόνο όταν έχει κανείς πλήρη ε­πίγνωση όσων κάνει ο εαυτός του -με τις αντιφατικές του επιθυ­μίες και επιδιώξεις, με τις ελπίδες και τους φόβους του- μόνο τό­τε υπάρχει η δυνατότητα να πάει κανείς πέρα από τον εαυτό.

Μονάχα η αγάπη και ο σωστός τρόπος σκέψης θα φέρουν τη μόνη αληθινή επανάσταση: την επανάσταση μέσα μας. Αλλά πώς μπορούμε να έχουμε αγάπη; Όχι με την επιδίωξη του ιδανικού της αγάπης, αλλά μόνο με την απουσία του μίσους, την απουσία της απληστίας, μόνο όταν η αίσθηση της ύπαρξης του «εγώ», του ε­αυτού, που είναι η αιτία του ανταγωνισμού, φτάσει σ’ ένα τέλος. Ο άνθρωπος που είναι παγιδευμένος στα δίχτυα της εκμετάλλευ­σης, της απληστίας, του φθόνου και της εμμονής για επιτυχία δεν μπορεί ποτέ να αγαπήσει.

Χωρίς αγάπη και τη σκέψη στη σωστή της θέση, η καταπίεση και η σκληρότητα θα αυξάνονται διαρκώς. Το πρόβλημα της α­ντιπαλότητας και του ανταγωνισμού μεταξύ των ανθρώπων δεν μπορεί να λυθεί με το κυνήγι του ιδανικού της ειρήνης, αλλά με την κατανόηση των αιτιών του πολέμου, που βρίσκονται στη στά­ση μας απέναντι στη ζωή, απέναντι στους συνανθρώπους μας· και αυτή η κατανόηση μπορεί να έρθει μόνο με το σωστό είδος εκπαίδευσης. Χωρίς αλλαγή μέσα απ’ την καρδιά μας, χωρίς θέ­ληση και καλή πρόθεση, χωρίς την εσωτερική μεταμόρφωση που γεννιέται με την αυτογνωσία, δεν μπορεί να υπάρξει ούτε ει­ρήνη ούτε ευτυχία για τους ανθρώπους.

Κρισναμούρτι «Η εκπαίδευση και το νόημα της ζωής», μετάφρ. Ν.Πιλάβιος, εκδ.Καστανιώτη

Αποτέλεσμα εικόνας για κρισναμουρτι

Aπό το μπλογκ του Νίκου Πιλάβιου

Ο Τ. Ρ. ένας νέος άνθρωπος, που ήταν στρατιώτης, είχε έρθει για να μιλήσουμε για κάτι που ήταν πολύ σημαντικό γι’ αυτόν. Είπε ότι ήθελε να βοηθάει αληθινά τους ανθρώπους και ένοιωθε ότι αυτό, καθώς είχε ταλέντο ηθοποιού, θα μπορούσε να το κάνει καλύτερα μέσα από το θέατρο, κάτι για το οποίο, όμως, η οικογένειά του ήταν αντίθετη.

Συζητήσαμε για κάμποση ώρα και μου μίλησε για τη ζωή του. Ήταν πολύ ξύπνιος και παθιασμένος, αλλά και στενοχωρημένος, γιατί είπε πως η κατάσταση ήταν εξαιρετικά δυσάρεστη στην κοινωνία και ένοιωθε ότι έπρεπε να βοηθήσει. Και τότε εξήγησε ότι αυτό που ενδιαφερόταν να κάνει, δεν ήθελε να έχει καμία σχέση με την οργανωμένη θρησκεία και ότι δεν ήθελε ούτε καν να το συζητήσει αυτό.
Για να βοηθάει κανείς τους άλλους, πρέπει να έχει κατανόηση και η κατανόηση πρέπει να αρχίζει από τον ίδιο του τον εαυτό. Η γνώση του εαυτού σου πρέπει να είναι το πρώτο βήμα για την βοήθεια των άλλων. Τον ρώτησα αν ενδιαφερόταν να βοηθάει τους άλλους με το θέατρο, όχι έχοντάς το σαν επάγγελμα αλλά κυρίως ως μέσο για να κάνει αυτό που τον ενδιέφερε. Η ηθοποιία, λοιπόν, ήταν δευτερεύουσας σημασίας και δεν έπρεπε να περιοριστεί αποκλειστικά σ’ αυτήν· άλλωστε όντας ακόμα στρατιώτης δεν υπήρχε άμεση ανάγκη να πάρει απόφαση για το επάγγελμά που θ’ ακολουθήσει. Και αν ήθελε πραγματικά να «βοηθάει» τους ανθρώπους με ένα ουσιαστικό τρόπο, ήταν το θέατρο το καλύτερο μέσο για να το κάνει; Οι άνθρωποι δεν πήγαιναν στο θέατρο κυρίως για να διασκεδάσουν, για να ψυχαγωγηθούν και όχι για σοβαρούς λόγους; Και για εκείνους τους λίγους που ήταν σοβαροί, το θέατρο ήταν ο καλύτερος τρόπος για να τους προσελκύσει; Επιπλέον, τι επίδραση έχει το θέατρο στον ηθοποιό; Όσο πιο καλός ηθοποιός είναι, τόσο πιο πολύ δεν υπάρχει κίνδυνος να γίνεται πιο εγωκεντρικός, να παίζει πάντα κάποιο ρόλο στην προσωπική του ζωή, πράγμα που γίνεται σίγουρα επιζήμιο για την αυτογνωσία και την κατανόηση; Δεν υποδαυλίζει την φιλοδοξία, την έπαρση και την απόλυτη ρηχότητα; Κάτω από τέτοιες συνθήκες πώς μπορεί να υπάρξει αληθινή σοβαρότητα;
Προτού αποφασίσει οριστικά, δεν θα ήταν καλύτερα να εξετάσει προσεκτικά μήπως έχει μέσα του σε ύπνωση κάποια άλλη ικανότητα εκτός από την ηθοποιία, που να είναι πιο κατάλληλη για τις προθέσεις του; Αν αποφάσιζε τελειωτικά να πάει στο θέατρο, τότε η ανακάλυψη κάποιας άλλης, ίσως, ικανότητας δεν θα ήταν δυνατή· ενώ αν ήταν ανοιχτός σε οτιδήποτε και ερευνούσε βαθιά μέσα του, τότε θα μάθαινε. Σε μια τέτοια βαθιά έρευνα, θα ανακάλυπτε άλλους παράγοντες μέσα του που υπήρχαν στη σκιά προς το παρόν και που με την έρευνα, ίσως, του άλλαζαν την πορεία των τωρινών του σκέψεων. Η δυσαρέσκειά του που ίσως διοχετευόταν και σταθεροποιόταν στο θέατρο, έπρεπε να αφεθεί να εξελιχθεί, και μέσα από αυτήν να έρθει πληρότητα και εκείνο που κάθε άνθρωπος ψάχνει.

Από το βιβλίο του Κρισναμούρτι, «Ο Κόσμος Μέσα Μας» που θα κυκλοφορήσει τον Ιανουάριο από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Ένα σοβαρό πείραμα βαθιάς αλλαγής πρέπει ν’ αρχίσει από τον εαυτό μας, από τον καθέναν μας. Είναι μάταιο να αλλάζουμε μόνο τις εξωτερικές συνθήκες χωρίς βαθιά εσωτερική αλλαγή. Η κοινωνία είναι ό,τι είναι ο άνθρωπος· αυτό που είναι η σχέση του ενός με τον άλλον είναι και η δομή της κοινωνίας μιας χώρας. Δεν μπορούμε να δημιουργήσουμε μια ειρηνική κοινωνία που να έχει νοημοσύνη, αν το άτομο είναι αδιάλλακτο, βάναυσο και ανταγωνιστικό. Αν από τον κάθε άνθρωπο λείπει η ευγένεια, η στοργή, η φροντίδα στη σχέση του με τους άλλους, δεν μπορεί παρά να δημιουργεί σύγκρουση, ανταγωνισμό και σύγχυση. Η κοινωνία είναι επέκταση των ανθρώπων η κοινωνία είναι προβολή του εαυτού μας. Μέχρι να το συλλάβουμε αυτό και να κατανοήσουμε βαθιά τον εαυτό μας και να τον αλλάξουμε ριζικά, απλώς η αλλαγή απλώς του έξω δεν θα δημιουργήσει ειρήνη στον κόσμο, ούτε θα φέρει αυτή την ηρεμία και τη γαλήνη  που είναι απαραίτητες για ευτυχισμένες σχέσεις μέσα σε μια κοινωνία.

Ας μη σκεφτόμαστε, λοιπόν, ν’ αλλάξουμε το περιβάλλον˙ αυτό θα συμβεί -και πρέπει να συμβεί- αν ολόκληρη η προσοχή μας κατευθύνεται στη μεταμόρφωση του ατόμου, του εαυτού μας και της σχέσης μας με τον άλλον…

Προσωπικά νοιώθω ότι ο κόσμος είναι ο εαυτός μου και πως ό,τι κάνω δημιουργεί είτε ειρήνη είτε θλίψη στον κόσμο, που είναι ο εαυτός μου· και όσο δεν καταλαβαίνω τον εαυτό μου, δεν μπορώ να φέρω ειρήνη στον κόσμο η άμεση, λοιπόν, φροντίδα μου είναι ο εαυτός μου, όχι εγωιστικά, όχι απλώς ν’ αλλάξω τον εαυτό μου για να αποκτήσω μεγαλύτερη ευτυχία, μεγαλύτερες απολαύσεις, μεγαλύτερες επιτυχίες, αλλά γιατί όσο δεν καταλαβαίνω τον εαυτό μου θα ζω μέσα στον πόνο και στη θλίψη και δεν θα μπορώ ν’ ανακαλύψω μια διαρκή ειρήνη και ευτυχία.

Κρισναμούρτι, “Εγώ χωρίς ΕΓΩ”, μετ.Αν.Ανδρεοπούλου-Ν.Πιλάβιος,εκδ.Καστανιώτη

Αρέσει σε %d bloggers: